-
1 zasa|da
f 1. (norma postępowania) principle, rule- niepisana zasada an unwritten rule a. code- człowiek z zasadami a man of (high) principles- zasady moralne moral principles- zasady dobrego wychowania the rules of good conduct a. behaviour- złamać zasady to break the rules- przestrzegać zasad to observe the rules- kierował się zasadą, żeby nie pożyczać pieniędzy he made it a principle never to borrow money- mam taką zasadę, że nigdy tego nie robię I make it a rule never to do that- postępować zgodnie z własnymi zasadami to live up to one’s principles- tu chodzi o zasadę it’s a point of principle2. (ustalony tryb postępowania) rule, regulation- zasady ochrony przeciwpożarowej fire regulations- przestrzegać zasad ruchu drogowego to observe traffic rules a. regulations- respektować/naruszać zasady wolnego rynku to respect/violate the rules of the free market- baseball to gra o skomplikowanych zasadach baseball is a game with complicated rules3. (podstawa, reguła) principle- zasady fizyki/chemii the laws of physics/chemistry- druga zasada termodynamiki the second law of thermodynamics4. Chem. base- zasada sodowa/potasowa a sodium/potassium base- □ zasada akcji i reakcji Fiz. Newton’s third law of motion- zasada bezwładności Fiz. Newton’s first law of motion- zasada dwoistości Mat. the law of duality- zasada sprzeczności the law of contradiction- zasada trzech jedności Literat. the rule of the three unities- zasady współżycia społecznego rules of social intercourse■ dla zasady on principle- w zasadzie in principle, by and large- niczym w zasadzie się nie różnią they’re much of a muchnessThe New English-Polish, Polish-English Kościuszko foundation dictionary > zasa|da
-
2 zasada
( reguła) principle; CHEM alkali* * *f.1. (= reguła) rule, principle, tenet, precept; na jakiej zasadzie? by what right?; na równych zasadach on equal terms; zgodnie z zasadą, że... on the principle that...; praktyczna zasada rule of thumb; pierwsza/druga/trzecia zasada dynamiki first/second/third law of motion; zasada nieoznaczoności (Heisenberga) indeterminacy principle; zasada przyjemności psych. ( u Freuda) pleasure principle; zasada względności principle of relativity; zasada zachowania energii principle of conservation of energy; zasady prawdopodobieństwa laws of average; zasada przedawnienia prawn. statute of limitations.2. (= norma) law, rule; w zasadzie in principle; człowiek bez zasad unprincipled; człowiek z zasadami a man l. woman of principle; o wzniosłych zasadach high-minded, high-principled; być pozbawionym zasad have no backbone/principles; być niezgodnym z zasadami be against principles, unprincipled; grać zgodnie z zasadami play by rules; kłócić się z zasadami go against the grain; dla zasady on principle, as a matter of principle; łamać zasady break the rules; naginać zasady bend l. stretch the rules, stretch a point; mieć swoje zasady be set in one's habits l. ways; stosować się do zasad follow l. obey l. observe the rules; zasady przyzwoitości the decencies, the properties; z zasady (= zgodnie z przekonaniami) in principle; (= zazwyczaj) as a rule.3. chem. alkali, base; przechodzić w zasadę alkalify.The New English-Polish, Polish-English Kościuszko foundation dictionary > zasada
-
3 praw|o
Ⅰ n 1. sgt (ogół przepisów) law- prawo nowożytne modern law- prawo polskie/francuskie Polish/French law- reguły a. normy prawa legal norms a. principles- rządy prawa the rule of law- zgodnie z prawem in accordance with a. according to the law- zgodnie z polskim prawem under Polish law- zgodnie z duchem i literą prawa in accordance with the spirit and the letter of the law- wbrew prawu against the law, contrary to the law- stosować się do przepisów prawa to abide by a. obey the law- złamać prawo to break the law- być niezgodnym z prawem a. wbrew prawu to be against the law- uznać przerywanie ciąży za niezgodne z prawem to criminalize abortion- działać w granicach prawa/niezgodnie z prawem to operate within/outside the law- stać ponad prawem to be above the law- wejść w konflikt z prawem to fall foul of a. to come into conflict with the law- wyjąć kogoś spod prawa Hist. to outlaw sb- człowiek wyjęty spod prawa Hist. an outlaw- w imieniu prawa in the name of the law- w obliczu prawa in the eyes of the law- nieznajomość prawa nie zwalnia od odpowiedzialności ignorance of the law is no excuse a. defence, ignorance is no defence- prawo drakońskie Hist. Draconian law2. (norma prawna, ustawa) law; (zapisana) statute- zbiór praw a legal code a. code of laws- system praw a system of law, a legal system- uchwalać a. stanowić prawa to enact a. make laws- uchwalić prawo to pass a. adopt a law- uchylić prawo to revoke a. rescind a law książk.- prawo o spółdzielczości/środkach masowego przekazu a law on the cooperative movement/on the mass media- nowe prawo wchodzi w życie a. obowiązuje od 1 maja the new law comes into effect on a. applies as of 1 May- prawo o stowarzyszeniach wygasa a. traci moc 31 grudnia the law on association lapses on a. as of 31 December3. sgt (nauka) law- wydział prawa a law faculty- student/studentka prawa a law student- studiować prawo to study a. read law- ukończyć prawo to graduate in law4. (uprawnienie) right (do czegoś to sth); entitlement książk. (do czegoś to sth); eligibility U (do czegoś for sth)- prawa człowieka/zwierząt human/animal rights- działacz/kampania na rzecz obrony praw zwierząt an animal rights activist/campaign- prawa kobiet women’s rights- prawa publiczne/obywatelskie public/civil rights- prawa małżeńskie/rodzicielskie marital/parental rights- prawa i obowiązki obywatela civil rights and duties- prawo własności proprietorship, ownership- prawa spadkowe inheritance rights- prawa miejskie a (town/city) charter- nadać/odebrać prawa miejskie to grant/revoke a town/city charter- uczestniczyć w zebraniu bez prawa głosu to take part in a meeting without the right to vote- prawo pierwszeństwa przejazdu the right of way- równe prawa equal rights- prawo do emerytury pension rights- prawo do pracy/do strajku the right to work/to strike- mieć prawo do corocznego urlopu/do emerytury to be entitled to annual leave/to a retirement pension- mieć prawa do książki to have a. hold the copyright on a. in a. for a book- mieć prawo do ekranizacji powieści to own the film rights to a novel- mieć prawo coś zrobić to have the right a. to be entitled to do sth- ona nie ma prawa tak cię traktować she has no right to treat you like that- masz pełne prawo odmówić you have every right to refuse- kto ci dał prawo mnie krytykować? what gives a. who gave you the right to criticize me?- rościć/zastrzec sobie prawo do czegoś to claim/reserve the right to sth- nabyć/utracić prawo do czegoś to gain a. acquire/lose the right to sth- zrzec się prawa do czegoś to relinquish a. renounce one’s right to sth książk.- przyznać komuś prawo do czegoś to grant sb the right to sth- odmówić komuś prawa do czegoś to deny sb the right to sth- pozbawić kogoś prawa wykonywania zawodu to deprive sb of the right to practise their profession, to ban sb from practising a profession- upominać się o swoje prawa a. dochodzić swoich praw to demand a. claim one’s rights- jakim prawem? by what right?- jakim prawem wtrącasz się w moje sprawy? who gave you the right to interfere in my affairs?- wszelkie prawa zastrzeżone all rights reserved- wywiad publikowany na prawach wyłączności an exclusive interview- na równych prawach on equal terms- ona jest tu na prawach domownika she’s treated here as one of the family- prawo łaski the prerogative of mercy- skorzystać z prawa łaski to pardon, to be pardoned5. Aut. prawo jazdy driving licence GB; driver’s license US- zdawać/zdać egzamin na prawo jazdy to take/pass one’s driving test- chodzić na kurs prawa jazdy to take driving lessons6. (zasada, prawidłowość) law, principle- prawa naturalne/ekonomiczne/społeczne natural/economic/social laws- prawa fizyczne/natury the laws of physics/nature- odkryć/sformułować prawo to formulate a law a. principle- podlegać prawom materii/przyrody to be subject to the laws of matter/natureⅡ adv. 1. na a. w prawo (w prawą stronę) to the right; (po prawej stronie) on a. to the right- na prawo od budynku jest sad to the right of the building there’s an orchard- na prawo jest a. widzicie ratusz to a. on your right is a. you can see the town hall- iść/skręcić w prawo a. na prawo to go/turn right- skręć w pierwszą (ulicę) w prawo take the first (street to the) right- na prawo patrz! Wojsk. eyes right!- szastał pieniędzmi na prawo i lewo he was spending money right, left and centre pot.- w prawo i w lewo (na wszystkie sposoby) in every possible way2. pot. (w polityce) pójść na prawo to veer to the right- zwrot na prawo a turn to the right- być na prawo od kogoś to be to the right of sb- być na prawo od centrum to be right of centreⅢ z prawa pot. (po prawej stronie) from the right- z prawa rozciągały się pola to the right, there were fields- z prawa i z lewa from all sidesⅣ prawo- w wyrazach złożonych 1. (odnoszący się do strony) right- 2. (dotyczący prawa) law-- □ prawa kardynalne Hist. cardinal laws- prawo administracyjne administrative law- prawo autorskie copyright law- prawo biogenetyczne recapitulation theory; Biol. palingenesis- prawo bliższości Hist., Prawo (the right of) primogeniture- prawo budowlane building code- prawo chełmińskie Hist., Prawo Chełm Law (a charter defining terms under which Polish towns were incorporated, modelled on the Magdeburg Law)- prawo ciążenia Newtona Fiz. Newton’s law of gravitation- prawo cywilne civil law- prawo doraźne Prawo summary justice- prawo finansowe a. skarbowe revenue law- prawo handlowe commercial a. trade law- prawo kanoniczne a. kościelne canon a. church a. ecclesiastical law- prawo karne Prawo criminal law- prawo karne wykonawcze penal law- prawo karne skarbowe penal revenue law- prawo lokalowe housing law- prawo łowieckie game laws- miasto na prawie magdeburskim a town chartered according to the Magdeburg law- prawo mennicze Hist. minting rights- prawo międzynarodowe international law- prawo Murphy’ego Murphy’s a. Sod’s pot., żart. Law- prawo obywatelstwa right of citizenship- prawo państwowe constitutional law- prawo Parkinsona Parkinson’s law- prawo pracy labour legislation, employment legislation- prawo prasowe press legislation- prawo probiercze assay law- prawo procesowe adjective a. procedural law- prawo rodzinne family law- prawo rzymskie Roman law- prawo wartości Ekon. the law of value- prawo wojenne law of war- prawo wyborcze electoral a. election law- bierne prawo wyborcze eligibility to stand for election, right to be elected- czynne prawo wyborcze voting rights, suffrage, franchise- powszechne prawo wyborcze universal suffrage a. a universal franchise- prawo wyborcze dla kobiet women’s suffrage- prawo zwyczajowe common law, custom- albo w prawo, albo w lewo you can’t have your cake and eat itThe New English-Polish, Polish-English Kościuszko foundation dictionary > praw|o
См. также в других словарях:
first principles — noun plural the basic ideas or rules about something … Usage of the words and phrases in modern English
first principles — noun plural : principles that are basic or self evident * * * ˌfirst ˈprinciples 7 [first principles] noun plural the basic ideas on which a theory, system or method is based • I think we should go back to first principles … Useful english dictionary
first principles — The principles that lie at the basis of an enquiry. The first principles of one phase of enquiry have a nasty habit of being rejected at other stages. See a priori, axiom, datum … Philosophy dictionary
first principles — noun The set of basic statements on which a method, theory, or organisation is founded. The rules and regulations dont answer the question. First principles are required … Wiktionary
first principles — plural noun the fundamental concepts or assumptions on which a theory, system, or method is based … English new terms dictionary
first principles — UK / US noun [plural] the basic ideas or rules about something … English dictionary
Essay on the First Principles of Government — Page de titre de Essay de Joseph Priestley. Essay on the First Principles of Government est l un des premiers ouvrages de la théorie politique moderne libérale, publié en 1768, par le polymathe britannique Joseph Priestley. Il est l un des plus… … Wikipédia en Français
Essay on the First Principles of Government — (1768) is an early work of modern liberal political theory by eighteenth century British polymath Joseph Priestley.Genesis of workPriestley s friends urged him to publish a work on the injustices borne by religious Dissenters because of the Test… … Wikipedia
First principle — First Principles is also the title of a work by Herbert Spencer. In philosophy, a first principle is a basic, foundational proposition or assumption that cannot be deduced from any other proposition or assumption. In mathematics, first principles … Wikipedia
principles — Synonyms and related words: Ten Commandments, Zeitgeist, alphabet, assured probity, axiology, basics, behavioral norm, blamelessness, business ethics, character, cleanness, code, code of ethics, code of morals, course, creed, decalogue, decency,… … Moby Thesaurus
first — adj., n., & adv. adj. 1 a earliest in time or order. b coming next after a specified or implied time (shall take the first train; the first cuckoo). 2 foremost in position, rank, or importance (First Lord of the Treasury; first mate). 3 Mus.… … Useful english dictionary
